Kerknieuws.nl Professor Gilles Quispel overleden
ZA 18 mei 18:28  |  update 18:28
Twee bijbelvertalingen verschijnen in formaat dwarsliggerBisschoppen kritisch over doorbraak bij klonen van mensenKardinaal Rainer Maria WoelkiLeger des HeilsHomohuwelijk
Twee bijbelvertalingen verschijnen in formaat dwarsliggerBisschoppen kritisch over doorbraak bij klonen van mensenAartsbisschop Berlijn haalt uit naar graaiersLeger des Heils helpt meer mensenAnglicaanse kerk maakt bezwaar tegen homohuwelijk

vorig artikel ARTIKEL volgend artikel 

Professor Gilles Quispel overleden

Gilles Quispel
VR 03 mrt 2006 | 10.26
  
Dat er uitgerekend in Egypte gisteren een einde is gekomen aan het aardse leven van professor Gilles Quispel (89), mag een wonderlijke beschikking van het lot of, zoals hij het zelf waarschijnlijk liever zou noemen, van God heten. Want juist in Egypte boorde de Utrechtse emeritus hoogleraar in de geschiedenis van het vroege christendom een schat aan schriftelijke bronnen aan, die hem zowel persoonlijk als wetenschappelijk tot zijn dood zou blijven bezighouden.

Quispel woonde eind jaren veertig met zijn gezin in Rome, waar hij in de Vaticaanse bibliotheek voorstudies deed voor een boek over de gnostische kerkleraar Valentinus, toen het gerucht hem bereikte dat er in het Nijlzand bij het Egyptische dorp Nag Hammadi dertien codices waren gevonden met vijftig gnostische geschriften. Valentinus ging de kast in. Het zou tot 2003 duren eer hij zijn liefde voor deze gnosticus alsnog in boekvorm kwijt kon.

Quispel kon smakelijk vertellen over de vele avonturen die hij in de jacht op de Nag Hammadi-geschriften heeft beleefd. Bijzonder is het verhaal over koningin Juliana, bij wie Quispel vaak te gast was, op Soestdijk en op het Loo. Juliana was bijzonder geïnteresseerd in esoterie en gnostisch christendom, en wilde Quispel graag van dienst zijn, toen hij in 1955 toegang wilde krijgen tot de Nag Hammadi-geschriften in Egypte. Haar minister van Buitenlandse Zaken, Beijen, moest een goed woordje voor hem doen bij de Egyptische autoriteiten. Dat gebeurde, en het was Quispels overtuiging dat, als Juliana er niet was geweest, de Nag Hammadi-codices, inclusief het Thomasevangelie – het beroemdste van deze geschriften – 'nu nóg in die koffer lagen in het Koptisch Museum in Cairo', en inmiddels waarschijnlijk door de insecten waren opgevreten.

Quispel was een krachtige persoonlijkheid, die het zware geschut niet uit de weg ging in zijn  meningsverschillen met collega-onderzoekers. Hij vond ze kortzichtig en beperkt in hun visie. Drie jaar  geleden nog haalde hij snuivend van – inmiddels toch wat gematigde – verontwaardiging herinneringen op aan de jaren vijftig, toen hij samen met de nieuwtestamenticus Van Unnik het uit Nag Hammadi afkomstige gnostische 'Evangelie der Waarheid' had ontcijferd. "Met tegenwerking van heel Nederland, kun je wel zeggen, is dat evangelie vanuit Utrecht over de hele wereld bekend geworden. En in Trouw noemde toentertijd een theoloog het Thomasevangelie 'gebazel van Jezuologen!'"

Collega-onderzoekers waren het lang niet altijd eens met de vergaande conclusies die Quispel soms aan zijn onderzoek verbond, maar dat hij een belangwekkend geleerde was, zal waarschijnlijk geen van hen ontkennen. Vooral de afgelopen jaren kwam hij er ook openlijk voor uit dat de gnosis, het innerlijk ervaren geloof, dat hij altijd 'de kennis des harten' noemde, hem ook persoonlijk op het lijf geschreven was. Hij schroomde op het laatst zelfs niet zichzelf ronduit een gnosticus te noemen. Tegelijkertijd bleef hij ook trouw lid van de Nederlandse Hervormde Kerk, die naar zijn mening nooit had moeten fuseren met lutheranen en gereformeerden tot de Protestantse Kerk in Nederland.

Allang met emeritaat ontwikkelde Quispel de laatste jaren van zijn leven een hernieuwde werkdrift. In zijn 'ter kimme neigend leven' wilde hij nog zoveel mogelijk van zijn kennis voor het nageslacht vastleggen. Na het boek over Valentinus in 2003, maakte hij in 2004 een nieuwe vertaling van het Thomasevangelie.

In hetzelfde jaar verzorgde hij samen met de Nijmeegse hoogleraar dr. Hans van Oort een vertaling van de Keulse Mani-Codex. 'Gods verborgen omgang vinden zielen waar zijn vrees in woont'. Dit psalmwoord citeerde Quispel onlangs in een televisie-interview, toen hem naar zijn persoonlijke geloof werd gevraagd.

In dat vertrouwen is hij gisterochtend in een ziekenhuis in El Gouna aan de Rode Zee bezweken aan een longontsteking.

Bron: Trouw (Cokky van Limpt)

Gilles Quispel was een aantal keren bij de IKON te gast. De aflevering van Het Vermoeden waarin Gilles Quispel te gast was, wordt woensdag 8 maart om 14.50 uur op Nederland 1 herhaald.

Bekijk Het Vermoeden & Beluister De Grote Vraag:   Bekijk  Beluister







ARTIKEL DOORSTUREN
 


Stelling van de week
Omroepen medeverantwoordelijk voor beeld van religie
 eens
 oneens
 geen mening
 



Reacties ( lijst van 1 t/m 15 van de 21 reacties )

16 jan 2008, 19.40 uur
Door: Bernardus de Jong (77.161.35.xxx)
God houdt zo ongeveer alles voor ons verborgen en wie meent dat in de bijbel iets concreets over God te vinden is dwaalt. God overstijgt uiteraard alle kennis en ons totale denkraam. Het is daarom ook aanmatigend te menen dat alleen de bijbel iets kan verwoorden omtrent God. Woorden zijn ten ene male ontoereikend om ook maar enigzins in de buurt te komen van een Godsbegrip. Guilles Quispel die ik als objektief onderzoeker enorm waardeer en die beslist als een erudiet kan worden gezien, bezat tenminste de moed om onderzoek te verrichten waar anderen steunen op heilige overtuigingen, die onaantastbaar zijn om iedere twijfel of kritiek uit te bannen. Maar dat is niet gerechtvaardigd als een door mensen samengesteld en zeer strikt geisoleerd denken de alleenzaligmakende waarheid pretendeert te zijn in de vorm van een bijbel.
Ik heb een klacht over deze reactie


19 dec 2007, 15.41 uur
Door: Karel (62.166.76.xxx)
De discussie ging wat off-topic maar gezien dit een overlijdensbericht is wil ik bij deze professor Quispel bedanken voor al het werk wat hij heeft verricht. Gilles Quispel is één van de belangrijkste, zo niet de belangrijkste persoon in het beschikbaar maken van vroeg Christelijke teksten. Er is een hele goede kans dat zonder de inspanningen van de professor de codices van Nag Hammadi nog steeds niet voor het publiek toegankelijk zouden zijn geweest. Net zoals de dode zee rollen nog steeds niet allemaal zijn vrijgegeven. Met het beschikbaar maken van deze voornamelijk gnostische teksten hebben de gnostische Christenen weer een stem gekregen. Tot die tijd moesten we het met name doen met de geschriften van hun tegenstanders. Professor Quispel kon af en toe ijdel zijn overgekomen, maar dat doet niets af bovenstaande niets. Iemand op de persoon aanvallen is een gebruikelijk tactiek voor mensen die geen inhoudelijk argumenten hebben. Ter afsluiting: persoonlijk vind ik het van weinig normbesef getuigen om iemand na zijn dood, als reactie op zijn overlijdensbericht nota ben, aan te vallen en woorden als “oliedom” en “lariekoek” te gebruiken.
Ik heb een klacht over deze reactie


12 dec 2007, 11.56 uur
Door: Karel (62.166.76.xxx)
Joshua, mw/mhr de boer, Cornelis en Gert Wat treurig zeg. Na twee duizend jaar worden de zoekers van de eigen ervaring van God nog steed aangevallen. Tertullianus zou trots op jullie zijn geweest. "Wij willen geen discussies uit nieuwsgierigheid") Zo van, vertrouw niet op ons door God gegeven hart, maar op de cannonieke -door mensen geschreven- bijbel. Jammer dat we de brandstapels hebben afgeschaft. Die anders-denkenden zijn maar lastig, ga je alleen maar van twijfelen. Bah! Maar wees gerust ook jullie zullen op een dag ontwaken en je Goddelijke natuur ontdekken en erkennen. Pas dan zal je ervaren hoe makkelijk het is om uw naaste lief te hebben als uzelf. Om het simpele feit: uw naaste is uzelf. Vrede aan allen.
Ik heb een klacht over deze reactie


22 okt 2007, 09.39 uur
Door: Famke Bottema-Ulfers (81.207.28.xxx)
Ik ben het eens met de uitdrukking Openbaring. Van God zo U wilt en of van de Heilige Geest. Ik zou het niet zo benoemen. Het gaat om de openbaring van wat zich in Uw hart en in het mijne verborgen ligt en in het hart van een Eskimo en van een Papoea. laatsten zonder kennis van de Heilig Schrift. "Wie zoekt, wordt opengedaan" zeg ik ter vertroosting van diegenen wier hart nog niet geheel ontsloten is.wier hart nog het geheim bewaart. het geheim dat eigenlijk geen geheim is. Ik kan het U niet openbaren, daarom lijkt het geheim. Soms vind je sleutels in boeken, soms in de natuur. let op en laat geen sleutel ongezien aan U voorbijgaan. dit is een verlate reactie en ik denk dat Prof Quispel precies wist hoe het allemaal echt was. vr. groet Famke. Famke
Ik heb een klacht over deze reactie


06 nov 2006, 07.51 uur
Door: Paul Marselje
Het lijkt mij dat Joshua zijn levensgrote onzekerheid wat overschreeuwd met zijn quasi-kennis. Onderbouwing voor zijn aannames biedt hij niet. Dat kan ook niet, want die aannames zijn onjuist. Kan Joshua antwoord geven op de vraag waar hij het vandaan haalt dat "Vooral de Vrijmetselarij via de Kabbalah, RK-Jezuieten en Illuminati gebruik maken van dergelijke zaken gaan over 'gnossis-zaken'" De vrijmetselarij kent binnen zich geen organisaties die banden onderhoud met Jezuïeten en Illuminati of welke organisatie dan ook. De vrijmetselarij is een plek waar mensen met zeer verschillende achtergrond een rustplek vinden om aan zichzelf te werken en ieder voor zich op eigen wijze daarna als beter mens bij te dragen aan een betere wereld. Het is een thuis voor protestanten, katholieken, agnosten, moslims et cetera. Meer is er niet. Vrijmetselarij heeft geen mening, iedere vrijmetselaar heeft recht op zijn eigen mening en overtuiging. De ene vrijmetselaar gelooft in de Bijbel als waarheid van kaft tot kaft. De andere ziet het als een oud boek met wijze uitspraken, maar vindt daarin geen heiligheid. Bedenk, Joshua, Gij zult geen onwaarheid spreken. Vanaf nu weet je beter en kan je dergelijke uitspraken dus niet meer doen.
Ik heb een klacht over deze reactie


12 mrt 2006, 09.35 uur
Door: Johannes
Prof. Dr. Gilles Quispel was een groot geleerde,die in vakkringen internationale bekendheid genoot. Hij heeft een belangrijke bijdrage geleverd aan de wetenschappelijke bestudering van een belangwekkend historisch en religieus verschijnsel, dat tot op de huidige dag de westerse cultuur heeft beïnvloed. Ook aan het grote publiek droeg hij zijn persoonlijke opvattingen met verve uit. Alles draaide bij hem om het ene grote thema: religie als ervaring, bevinding of "kennisse". Het is waar: zijn meningen werden en worden niet door iedereen gedeeld.En het laatste woord is er niet over gesproken. Maar waar zijn ze nog te vinden: mensen die kunnen boeien en inspireren?...
Ik heb een klacht over deze reactie


11 mrt 2006, 13.15 uur
Door: cornelis
iemand die niet weet dat samengestelt met een d wordt geschreven, moet z'n mond houden..!
Ik heb een klacht over deze reactie


08 mrt 2006, 15.34 uur
Door: A.W. de Boer
Zag vandaag in uw uitzending een intervieuw met de kennelijk onlangs overleden Quispel. Wat een gewichtig doende lariekoek verteller was deze man! Zijn uitspraken over atheisme, dromen, en mensen die "aantoonbaar voor 90 % onbewust leven" grenzen aan het lachwekkende, alleen daar elke onderbouwing ervan ontbreekt. Welk een geborneerde is heen gegaan. Hij denkt te wetn waarnaartoe; ik niet.
Ik heb een klacht over deze reactie


08 mrt 2006, 10.14 uur
Door: gert de jonge
Hallo Nelleke, Je opmerking "kom nou toch..." prikkelt toch wel tot een reactie. Als we God willen leren kennen(zoals Hij is, en niet zoals wij over Hem filosoferen en theologiseren) zijn we er op aangewezen dat Hij Zich aan ons bekend maakt. Dat leidt tot een relatie met Hem, waarin we Hem verder mogen leren kennen. Jezus is mens geworden en heeft onder ons geleefd om te laten zien wie en hoe God is. Hij heeft daarover gezegd dat Hij Zelf de Weg, de Waarheid en het Leven is. Niemand komt tot de Vader dan door Hem. Zo'n uitspraak is waar, of Jezus zet ons gigantisch op een dwaalspoor. Ik snap best dat dit voor meerderen "narrow-minded" overkomt. Maar op deze wijze presenteert Jezus Zich Zelf en Zijn Vader. Ik claim geen exclusiviteit voor het christendom, maar wel voor God,de Vader van Jezus Christus, die door miljoenen mensen over heel de wereld beleden wordt en waarmee ze een omgaan in een persoonlijke relatie.
Ik heb een klacht over deze reactie


06 mrt 2006, 06.13 uur
Door: nelleke
Ik ben het eens met Theo. God is echt niet alleen de god van christenen en van de bijbel. God is veel meer en voor en van en in alle mensen. We zijn één familie. Moeten we heilige geschriften van boeddhisten en joden en moslims nu ook maar negeren? Zou er maar één godsdienst waarachtig zijn? Kom nou toch ......
Ik heb een klacht over deze reactie


04 mrt 2006, 17.44 uur
Door: theo huting
Beste Gert, De Schrift is uiteraard geschreven door mensen maar ik mailde: samengesteld. Er zijn ook teksten die niet in de Schrift terechtkwamen. God woont in ieder hart. In feite hebben we geen geschriften van node allen diepe zelfkennis.
Ik heb een klacht over deze reactie


04 mrt 2006, 17.40 uur
Door: theo huting

Ik heb een klacht over deze reactie


04 mrt 2006, 16.47 uur
Door: gert de jonge
Hallo Theo, De Schrift is uiteraard geschreven door mensen. Maar haar eigen getuigenis is dat die mensen door de Heilige Geest werden geleid en dat de Schrift zelf van God geademd is ("theopneustos"). Omdat ik Jezus als mijn Heer en Messias erken, is Zijn omgang met de Schrift voor mij de inspiratie om op dezelfde wijze naar de Schrift te luisteren, opdat God tot mij kan spreken.
Ik heb een klacht over deze reactie


04 mrt 2006, 16.41 uur
Door: gert de jonge
Ook al kon prof. Quispel uiterst boeiend college geven, zo zelfs dat ik na 25 jaar nog een aan kenmerkende "Quispel-uitspraken" op kan noemen, toch ben ik het helemaal met Joshua eens. We hebben geen gnostiek nodig, maar Gods openbaring en de inwoning van de Heilige Geest. Dankzij de inspiratie van Gods Geest, is ons alles wat God nodig vond dat we zouden weten, geopenbaard in de Heilige Schrift. God de Vader heeft er op deze wijze zorg voor gedragen dat wij Hem in een persoonlijke relatie mogen kennen!
Ik heb een klacht over deze reactie


04 mrt 2006, 16.37 uur
Door: theo huting
Beste Gert, De Heilige Schrift is wel samengestelt door mensen.
Ik heb een klacht over deze reactie


volgende reacties >>  |    Pagina:  1  2  


Reageren op dit bericht?!

Uw naam

Uw e-mail

Uw reactie

 
     over deze site | contact